LECTURAS DEL VIERNES SANTO

LECTURAS DEL VIERNES SANTO:

LECTURA PETEÎHA:

Ko’ágã ñahendúta Tupã Ñandejára ñe’ẽ Isaías arandukápe oĩ háicha 52, 13 ^__ 53. 12

Che rembiguái oñakã rapu’ãta, ojehupi ha oñemoĩta yvate. 

Heta oñemondýi va’ekue ohecha ramo ichupe, ndojoguavéigui yvypórape, upéicha avei, ichupe ohechávo opa tetã opytáta ijurujái ha mburuvicha guasukuéra iñe’ẽngúta. 

Ohecha ha oikuaátagui upe ohendu’ỹva’ekue, araka’eve. 

Máva piko ogueroviáta upe rohenduka va’ekue? 

Mávape piko Ñandejára oikuaauka ipokatu? Okakuaa mba’e rokýicha henondépe ha yvyra rapóicha yvy perõme. 

Ha’e naiporãi ha ndoguerekói mba’eve ñama’ẽse haguã hese.

Ojeapo’i ha ojejei ichugui, opa mba’e hasy ichupe, jeiko asy rehe ojepokuaa, ojejere ichugui ndojehechaséigui ichupe. Roguereko ijaheipy ramo ha ndo rojapói mba’eve ramo. Ha’e katu ogueraha ijape rehe ñane mba’asy ha ogueropu’aka opa mba’e hasýva ñandéve. 

Ñande ñaimo’ã Ñandejára oinupã hague ichupe, ombyepoti ha omotĩndy hague. Ha’e ojekutu ñane tĩ atãngue rehe, ñane rembiapo vaikue rehe oñemongu’ipa. 

Ho’a hi’ári pe ñenupã oguerúva ñandéve py’a guapy, ha ijekutukue rupi jakuéra ñande. Ovecha okañýva’ekuéicha, jaikóva’ekue ñane akã rehe, Ñandejára katu omoĩ ijati’ýre ñane rembiapovaikue. 

Oñeñemboharáivo hese, ha’e oñemomirĩnte, ha nde’íri mba’eve. 

Ojereraha ovecha ra’ýicha ojejuka haguãme, ha’e katu okirirĩnte ha ndo jejuru pe’ai, ovecháicha oñeñapĩ ramo. 

Ojereraha jepokuapy, hekope’ỹ oñembojovake, ha avave ndo jepy’apýi hese. Ojehapo’o ko yvýgui, ha ojejuka, che retãgua rembiapo vaikue rehe. 

Oñeñotỹ mba’e vai apoha apytépe, hembiapo vaíva yke rehe isepultúra oñemoĩ, ndojapói ramo jepe ivaíva ha ijurúgui nosẽi japu. 

Jeiko asýpe, Ñandejára ojopyse va’ekue ichupe. 

Ha oñeme’ẽ hague rehe jeiko asýpe tembiapo vaikue rehe, oikove pukúta ha ohechata iñemoñare. Ñandejára rembipota oikóta ha’e rupi. Heta ite oiko asy rire, ohechata ára sakã, ha ovy’áta oikuaávo. 

Ñandejára rembiguái marangatu oipe’áta ivaívagui hetápe, oguerahátagui ijape rehe umíva reko vaikue. Upéva rehe Ñandejára omohendáta ichupe karai guasu kuéra apytépe, poguasu ndive oikéta mba’e ñemboja’ópe, oñeme’ẽ hague rehe omano haguã, oñemoĩ iñangaipáva apytépe. Ha’e katu ohupi ijati’ýre yvypóra angaipa, ha oñembo’e hembiapo vaíva rehe. 

Tupã Ñandejára Ñe’ẽ.

Opavave: Romomba’e guasu ndéve, Ñandejára.

SALMO ÑEMBOHOVÁI   31, 2. 6. 12-13. 15-17. 25

Opavave: Che Ru, nde pópe amoĩ che rekove.

Ñandejára, ne rendápe niko aguahẽ, ani rehejátei añemotĩ.

Nde pópe amoĩ opa che rekove,

Che Jára, Tupã añetetéva nde upe che pytyvõtava. O.

Che rayhu’ỹva opukapa che rehe, che róga jere rupi oikóva oñembohory che rehe. 

Umi che kuaáva okyhyjepa che hegui, ha umi oka rehe che recháva okañymba che hegui. 

Ku amano ramo guáicha tesaráipe aiko. O.

Ñandejára, nde rehe ajerovia. Ndéve ha’e nde che Jaraha, 

ha opa che rekove nde pópe oĩha. 

Ani che rejátei ha’a umi che rayhu’ỹva ha che ári oikóva pópe. O.

LECTURA MOKÔIHA:

Ñahendúta Tupã Ñandejára Ñe’ẽ ojehai va’ekue Hebreoskuérape 

       4, 14-16; 5, 7-9

Che pehenguekuéra:

Jesús, Tupã Ra’y, hína ñande Pa’i Guasu oike va’ekue yvágape. Upéva rehe akói ñane mbarete va’erã ñande jeroviápe. 

Jesús, ñande Pa’i Guasu, ikatu ñande poriahuvereko ñane kangyhápe, ha’e voi niko ojepy’a ra’ãva’ekue ñandéicha. Ha’e ndo guerekóinte mba’eveichagua angaipa. Ñañemboja, aipo ramo, jerovia reheve Ñandejára ñande rayhu etéva guapyhápe, ha’e ñande poriahuvereko haguã ipy’a porãgui ha ñane pytyvõ haguã ñaikotevẽ jave. 

Jesucrísto, oĩ aja ko yvy ári, tesay ha heta jerure asýpe oñembo’eva’ekue Ñandejárape, ipu’akáva oipe’a haguã ichupe manógui. Ha i ñe’ẽ rendúgui Ñandejára ohendu ichupe. Aipo ramo, Cristo, Tupã Ra’y ramo jepe, jehasa asýpe oikuaa mba’épa he’ise ñe’ẽ rendu. Ha upéicha rupi heko porã añetémarõ, oiko ichugui opa ára guarã pysyrõhára  iñe’ẽ rendúva guivépe. 

Tupã Ñandejára Ñe’ẽ.

Opavave: Romomba’e guasu ndéve, Ñandejára. 

ACLAMACIÓN     Flp 2, 8-9

Opavave: Romomba’e guasu ndéve Jesucrísto.

Jesús oñemomirĩ ha iñe’ẽ rehendu omano meve, ha omano kurusu rehe.

 Upévare Ñandejára ohupi ichupe yvateve opavavégui, ha ome’ẽ ichupe herarã opa téragui tuichavéva.

EVANGELIO

Ñandejára Hesukrísto jehasa asy San Juan omombe’u háicha  18, 1^__19, 42

Opavave: Romomba’e guasu ndéve, Ñandejára.

Oiméramo 5 oleéva: 1: Omombe’úva.  2: Jesús.  3: Apóstol (Pedro).  4: Hudio (fariseo, Pa’i guasu). 5: Rrománo (Piláto, Soldado).

Oiméramo 3 oleéva: 1: Omombe’úva. 2: Jesús. 3: Opavave (apóstol, hudio ha rrománo). 

Omombe’úva: Jesús oñembo’e rire, osẽ oho idisípulo kuéra ndive arróyo Cedrón mboypýri. Upépe oĩ peteĩ kokuere, ha Jesús idisípulokuéra ndive oike opyta upépe. Judas, ku o’entregátava hína chupe, oikuaa moõpa opyta.

Upépe niko Jesús oñembyatýmiva voínte idisípulokuéra ndive. Judas oguãhẽ upépe, ha soldádokuéra hapykuéri. Ou ave hendivekuéra guárdia tupaopegua, pa’i ruvicha ha fariséokuéra omondóva. Kyse ipópe ha tata’y rendýpe oguãhẽ hikuái.

Jesús niko oikuaapáma voi mba’épa ojehúta chupe. Upévare osẽ ohuvãitĩvo, ha oporandu chupekuéra:

+ Jesús: — Mávapeiko peheka.

Omombe’úva: Ha’ekuéra he’i chupe:

Hudio: — Jesús, Nazaretguápe.

Omombe’úva: Jesús he’i chupekuéra:

+ Jesús: — Che hína upéva.

Omombe’úva: Judas, pe o’entregáva Jesúspe, oĩ hína ijapytépe kuéra. Ha Jesús he’ívo chupe kuéra “Che hína upéva”, oguevipa hikuái ha ho’apa yvýpe. Jesús oporandu jey chupe kuéra:

+ Jesús: — Mávapeiko peheka.

Omombe’úva: He’i hikuái:

Hudio: — Jesús, Nazaretguápe.

Omombe’úva:  Jesús he’i jey chupe kuéra:

+ Jesús: — Ha’éma niko peẽme cheha. Che piárinte pejúrõ, peheja ko’ãvape toho.

Omombe’úva: Kóicha niko ojehu oiko haguã ku Jesús voi he’i haguéicha: “Che Ru, umi chéve reme’ẽ akuégui niko noñehundíri peteĩnte jepe.” Upépe, Simón Pedro oharyvo ikyse ha onambi’óma voi katu peteĩ Malco héravape, pa’i guasu rembiguái. Jesús he’i Pédrope:

+ Jesús: — Eñongatu nde kyse. Ahasa asy arã voínte niko che ru omoĩ haguéicha chéve.

Omombe’úva: Upéi umi soldádo kuéra, huvicha ndive ha umi guárdia tupaopegua o’apresa hikuái Jesúspe ha oipokua chupe. Anás rógape raẽvete ogueraha chupe hikuái. Pa’i guasúrõ oĩ akue upérõ Caifás, omenda vaekue Anás rajýre. Caifás akue voi niko ku he’i vaekue judío ruvichakuéra peteĩnte tekotevẽha omano opavave rehehápe.

Simón Pedro ha peteĩ hapicha disípulo ndive oho Jesús rapykuéri. Ha’e ojokuaa pa’i guasu ndive, upévare oike Jesús ndive pa’i guasu róga korapy peve. Pedro katu opyta okápe, pe okẽme. Upéi katu, upe Jesús ndive oike akue osẽ oñe’ẽ haguã pe kuña ndive okẽme oĩvape oheja Pédrope oike. Pe kuña oporandu Pédrope: 

Hudio: — Ndéiko ndaha’éi Jesús disípulo mba’e.

Omombe’úva: Pedro he’i chupe:

Apóstol:  — Nahániri, ndaha’éi.

Omombe’úva: Ro’y niko upérõ. Umi guárdia tupaopegua ha umi pa’i rógape omba’apóva hamba’e ojatapy pe okápe. Ojepe’e joa hína upépe, ha Pedro oĩ ijapytépe kuéra.

Pa’i guasu Anás oñepyrũ oporandu Jesúspe umi mba’e ha’e ombo’évare ha idisípulo kuérare. ²⁰ Jesús he’i chupe: 

+ Jesús: — Che niko opavave rovake añe’ẽ. Ambo’e umi judío kuéra ijatyhápe ha tupaópe ave. Mba’eve ndajapói ñemiháme. Mba’éreiko reporandu chéve ã mba’e. Eporandu umi che rendu akuépe ha’e kuéra te’i ndéve mba’e rehépa añe’ẽ chupe kuéra. Ha’e kuéra niko oikuaa mba’e-mba’épa ha’e.

Omombe’úva: Péicha oñe’ẽ jave hína, ou peteĩ guárdia tupaopegua ha ohovapete Jesúspe. He’i chupe:

Hudio: — Péicha piko ñañe’ẽva pa’i guasúpe.

Omombe’úva:  Jesús he’i chupe:

+ Jesús: — Mba’e hendape’ỹva ha’e rire, ere chéve. Ha oime rire nda’éi ra’e mba’eve ivaíva, piko mba’ére che nupã.

Omombe’úva: Anás katu omondo Jesúspe ipokuapy pa’i guasu Caifás rendápe.

Pedro ojepe’e aja hína okápe, oĩ oúva oporandu chupe:

Hudio: — Nde niko Jesús disípulo hína, ajépa.

Omombe’úva:  Pedro he’i chupe:

Apóstol: — Nahániri, ndaha’éi.

Omombe’úva: Upéi katu peteĩva umi pa’i guasu rógape omba’apóva, ku Pedro onambi’o vaekue pariénte, oporandu Pédrope:

Hudio: — Ndorohechái nga’u piko che hendive kokuépe kuri.

Omombe’úva:  Pedro he’i jey “Nahániri”, ha upévo gállo osapukái.

Ogueraha hikuái Jesúspe Caifás rógagui Pilato rendápe, pe óga guasu ou haguépe opyta Páskua areterã. Ko’ẽ potáma upérõ. Ha judíokuéra ndoikéi pe óga korapýpe iléy kuéra ndohejái chupe kuéra péicha ojapo séna Páskua arete mboyve. Upévare Pilato osẽ okápe hendápe kuéra oñe’ẽ haguã hendive kuéra. Oporandu chupekuéra:

Rrománo: — Mba’e ivaíva piko peje hese ojapo hague.

Omombe’úva:  He’i chupe hikuái:

Hudio: — Ndojapói rire ivaíva piko roguerúta ndéve.

Omombe’úva: Pilato he’i chupekuéra:

Rrománo: — Peraha, ha pejapo hese pende léy he’íva.

Omombe’úva: Umi judío kuéra katu he’i chupe:

Hudio: — Ore judío niko ndikatúi rojuka avavépe.  

Omombe’úva: Ha péicha ou ojehu ku Jesús he’i haguéicha mba’éichapa ojejuka arã. Pilato oike jey hógape ha ohenói Jesúspe. Oporandu chupe:

Rrománo: — Ndéiko hína judío kuéra Rréi.

Omombe’úva: Jesús he’i chupe:

+ Jesús: — Ndete piko reikuaase, térãiko reporandu chéve oje’e haguérente ndéve.

Omombe’úva: Pilato he’i chupe:

Rrománo: — Chéiko judío mba’e. Ne retãgua ha umi pa’i ruvicha niko umi nde rerúva, ha nde reja che pópe. Mba’e mba’éiko rejapo.

Omombe’úva: Jesús he’i chupe:

+ Jesús: — Che ndaha’éi mba’eveichagua Rréi yvy arigua. Péicha rire niko, areko arã mo’ã oñorãirõva che ykére ani haguã ha’a judío kuéra pópe. Nahániri, che ndaha’éi Rréi yvy arigua.

Omombe’úva: Upépe Pilato oporandu chupe:

Rrománo: — Ndéiko Rréi hína péicharõ.

Omombe’úva: Jesús he’i chupe:

+ Jesús: — Nde niko ere che ha’eha. Che niko aju ko yvy ha anase akue ápe añetegua rehénte añe’ẽ haguã. Ha opa umi añetegua oikuaáva, che rendu.

Omombe’úva: Pilato he’i chupe:

Rrománo: — Ha mba’éiko pe añetegua.

Omombe’úva: Pilato osẽ jey okápe oñe’ẽ haguã umi judío kuéra ndive. He’i chupekuéra:

Rrománo: — Ndajuhúi niko ko Jesús ojapo hague mba’eve ivaíva. Páskua arete jave niko apoímiva voínte peẽme peteĩ préso. Peipota piko apoi peẽme ko judíokuéra Rréigui.

Omombe’úva: Opavave oñemoĩ osapukái:

Hudio: — Upéva nahániri. Epoi oréve Barrabásgui.

Omombe’úva:  Barrabás niko omyakãmiva oikóvo ñepu’ã Róma rehe.

Pilato heta ombyepotika Jesúspe. Umi soldádo kuéra oñopẽ ñuatĩgui peteĩ corona ha omoĩ iñakãre. Upéi katu, omoĩ hikuái ijapére peteĩ ahoja pytã. Oñemboja hikuái hendápe ha he’i chupe:

Rrománo: — Víva judíokuéra Rréi.

Omombe’úva: Ha ohovapete chupe hikuái.

Pilato osẽ jey okápe, ha he’i:

Rrománo: — Agueru jeýta peẽme ko okápe. Ha aipota peikuaa che ndajuhuiha hese mba’eve ivaíva.

Omombe’úva: Ha osẽ Jesús okápe. Iñakãre ogueru pe corona oñeñopẽ akue hikuái, ha ijapére pe ahoja pytã. Pilato he’i:

Rrománo: — Na’ápe hína ko kuimba’e.

Omombe’úva: Umi pa’i ruvicha ha umi guárdia tupaopegua ohechávo Jesúspe, oñepyrũ osapukái hikuái:

Hudio: — Emosãingo kurusúre. Emosãingo kurusúre.

Omombe’úva:  Pilato he’i chupe kuéra:

Rrománo: — Peraha peẽ pemosãingo kurusúre. Che ndajuhúi ojapo hague mba’eve ivaíva.

Omombe’úva:  Umi judío ruvicha he’i chupe:

Hudio: — Ore léi niko he’i omano mante arãha. He’i niko ijehe Ñandejára ra’yha.

Omombe’úva: Upéva ohendúvo, ko’ýte Pilato ndoikuaái mba’épa ojapóta. Oike jey hógape ha oporandu Jesúspe: 

Rrománo: — Moõgua piko nde.

Omombe’úva: Jesús katu nde’íri chupe mba’eve.

Pilato he’i chupe:

Rrománo: — Mba’eve piko nde’ere mo’ãi chéve. Ndereikuaái piko ikatu apoi ndehegui térã ikatuha romosãingo kurusúre. 

Upépe Jesús osẽ he’i chupe:

+ Jesús: — Mba’evete niko ndaikatúi arã mo’ã rejapo che rehe Ñandejára ndohejái rire ndéve. Upévare, upe nde pópe che moĩ vaekue niko ipekádo tuichave ndehegui.

Omombe’úva: Upépe Pilato oñemoĩ oheka mba’éichapa ikatu opoi Jesúsgui. Umi judío kuéra katu osapukái chupe:

Hudio: — Repoi ramo chugui, repyta vaíta César ndive. Oĩrõ he’íva ijehe ha’eha réy, opu’ã hína emperador rehe.

Omombe’úva: Pilato ohendúvo ko’ã mba’e, oguenohẽ Jesúspe okápe. Upéi katu omboguapy chupe peteĩ tróno yvatépe karai juez hamba’e oguapyhápe, ha judíokuéra ñe’ẽme hérava Gabata, he’iséva apyka yvate. Ko’a mba’e niko ojehu upe ára Páskua arete mboyve, ha asaje pyte jave. Pilato osẽ he’i umi judíokuérape: 

Rrománo: — Napépe hína pende Rréi.

Omombe’úva: Ha’e kuéra katu osapukái:

Hudio: — Ejuka, ejuka. Emosãingo kurusúre.

Omombe’úva:  Pilato oporandu chupe kuéra:

Rrománo: — Pende Rréi piko peipota amosãingo kurusúre.

Omombe’úva: Umi pa’i ruvicha katu he’i chupe:

Hudio: — César añónte ore Rréi.

Omombe’úva: Upémarõ, Pilato oheja Jesúspe ipópe kuéra oñemosãingo haguã kurusúre. Ha ogueraha chupe hikuái.

Jesús osẽ ikurusu ijapére oho haguã Gólgotape. Judío kuéra ñe’ẽme niko upéva he’ise “Akã kãngue Renda”. Upépe omosãingo chupe hikuái kurusúre. Ha hendive oñemosãingo avei hikuái mokõi kuimba’e, ojovái ijyképe. Jesús katu mbytépe. Pilato omoĩka pe kurusu akãre peteĩ távla pehẽngue he’íva:

“Jesús Nazaréno, judíokuéra réy”. Heta oĩ judío ohasáva ha ohecháva mba’épa he’i pe kurusu akãre. Upe Jesús oñemosãingo hague niko namombyrýi opyta Jerusaléngui, ha upéi ave, oĩ hebréo, latín ha griégo ñe’ẽme. Upévare umi pa’i kuéra he’i Pilátope:

Hudio: — Ani emoĩ “Judíokuéra Rréi”. Upéva rangue emoĩ “He’íva ijehe judíokuéra Rréi.”

Omombe’úva: Pilato osẽ he’i chupekuéra:

Rrománo: — Amoĩ haguéicha, péicha opyta.

Omombe’úva: Umi soldádokuéra omosãingo rire Jesúspe kurusúre, ombyaty Jesús aokue ha omboja’o 4 hendápe, ohupyty haguãicha peteĩ-teĩme. Peteĩva umi ijao katu niko ndoguerekói oñembovyvyha, peteĩnte ipy guive iñakã meve. Upépe umi soldádo osẽ he’i:

Rrománo: — Na’iporãi ñamondoro. Jaitýna hese po’a jahecha mávapepa opyta.

Omombe’úva:  Péicha ojehu oiko haguã Ñandejára Ñe’ẽme he’íva “Che aóre oñemboja’o hikuái, ha che ahojáre oity po’a.” Ha peichaite ojapo umi soldádo.

Jesús kurusu ypýpe oĩ hína isy María, ha itia María ku Cleofás rembireko, ha María Magdaléna ave.  Jesús ohechávo isýpe ha ijykére oĩha hína pe idisípulo ha’e ohayhúva. Ha he’i isýpe:

+ Jesús: — Péina upépe ne memby.

Omombe’úva: Upéi he’i idisípulope:

+ Jesús: — Péina upépe nde sy.

Omombe’úva: Upe guive, pe Jesús disípulo ogueraha Maríape hendive hógape.

Jesús oikuaáma omohu’ãmaha hembiapo. Ha oiko haguã Ñandejára Ñe’ẽme he’iháicha, osẽ he’i:

+ Jesús: — Che yuhéi.

Omombe’úva: Upe rupi oĩ hína peteĩ víno ryru. Upépe omyakỹ hikuái peteĩ espónja, oñapytĩ hikuái peteĩ yvyra apýre ha omboja Jesús jurúre. Jesús ho’u’imi ha upéi he’i:

+ Jesús: — Ápe opa.

Omombe’úva: Páskua ára arete mboyve upérõ, ha ko’ẽvo niko pytu’uha árata hína. Judíokuéra ndoipotái avave retekue opyta osãingo kurusúre upéva upe árape. Oho ojerure hikuái Pilátope ohetyma mopẽ haguã umi kurusúre osãingóvape pya’eve omano haguã hikuái, ha oñemboguejy haguã kurusúgui.

Umi soldádo oho ha ohetyma mopẽ umi mokõi osãingóva Jesús ykére. Oñembojávo Jesús rehe katu, ohecha hikuái omanóma hague. Upévare nohetyma mopẽi chupe hikuái. Peteĩva umi soldádo katu oikutu chupe ijyképe lánzape, ha upe ojekutu haguégui osẽ tuguy ha y.

Oĩ vaekue peteĩ ohecha vaekue ko’ã mba’e, ha ha’e omombe’u mba’épa ojehu upérõ. Ha añeteguánte upe omombe’úva ha ikatu perovia he’íva. Ko’ã mba’e niko péicha ou va’ekue ojehu oiko haguã ku Ñandejára Ñe’ẽme he’íva “Peteĩnte jepe ikãngue nomopẽiri chugui”. Ha Ñandejára Ñe’ẽme he’i avei “Omaña vaerã hikuái upe ojekutu vaekuére”.

José vaekue niko Arimatea pueblopegua. Oho ha’e ojerure Pilátope ndikatúipa ogueraha Jesús retekue. José niko Jesús disípulo va’ekue. Ñemihámente oikómi vaekue okyhyjégui umi judío kuéra ruvichágui.

Pilato he’i chupe ikatuha ogueraha Jesús retekue, upémarõ José oho omboguejy pe kurusúgui. Nicodemo, ku peteĩ pyharépe oho va’ekue Jesús rendápe oho hendive. Ogueraha hikuái 30 kílo rupi pohã Jesús retekue ombalsama haguã.

José ha Nicodemo olia paite Jesús retekue aópe, ha oñohẽmba porã hese umi mba’e ryakuã porã ogueraha akue hikuái.

Judíokuéra niko péicha voínte ojapóva igénte manórõ oñotỹ mboyve. Upe Jesús omano hague ypýpe niko oĩ peteĩ kokue. Ha upe kokuépe oĩ peteĩ itakua ojejo’o ramóva ave oñeñotỹ’ỹ haguépe gueteri. Ha hi’aguĩ porãgui pe itakua ha ka’arúguima ha oñepyrũtamagui pytu’uha ára, omoĩ hikuái Jesús retekue upépe.

Ñandejára Jesucrísto  Ñe’ẽ.

Opavave: Romomba’e guasu ndéve, Ñandejára Hesukrísto.